دربارهٔ این سایت
منابع، نامها، روش
این سایت یازده تجربهٔ تعاملی دربارهٔ آیندههای دموکراسی در ایران است، زیر سه موضوع: رأی، صدا، زمین. مشارکت، قرعه، انتخابات، مهاجرت، مصرف و صنعت نفوذ. هر تجربه چیزی است که میشود با آن کاری کرد؛ متنها زیر همان صفحهاند. همهٔ متنها به فارسی و برای ایران نوشته شدهاند، نه ترجمه. هر عددی که میبینی منبع و تاریخ دارد و پای همان صفحه فهرست شده است.
برچسبها را چطور بخوانیم
- از نمایشگاه متنی که از تابلوهای نمایشگاه اصلی گرفته و برای ایران بازنویسی شده.
- نوشتهٔ ما نوشتهٔ ما برای این سایت، در همان لحن.
- از منابع عمومی از منابع عمومی: آمار رسمی، گزارش سازمانهای بینالمللی، وبسایت سازندگانِ تجربههای اصلی.
- دادهٔ نمونه دادهٔ نمونه تا صفحهها خالی نباشند. هرچه خودت وارد کنی در مرورگر خودت میماند.
عددها از کجا میآیند
هر عدد این سایت در یک فهرست نگه داشته میشود، با منبع، تاریخ و وضعیتش. «بررسیشده» یعنی در منبع اصلی یا معتبر دیدهایم؛ «نقلشده» یعنی رقم رایج است و دوباره با منبع اصلی نسنجیدهایم؛ «برآورد» یعنی گردشده یا محاسبهشده. زیر هر بخش از متنها همان منابع فهرست شده است. آخرین بررسی سراسری: ۱۴ شهریور ۱۴۰۵.
- مشارکت در انتخابات مجلس اسفند ۱۴۰۲: حدود ۴۱ درصد (۴۰٫۶ درصد در دور اول)؛ کمترین از ۱۳۵۷ — ستاد انتخابات وزارت کشور، به نقل از اتحادیهٔ بینالمجالس و رسانهها، اسفند ۱۴۰۲ (بررسیشده)
- مشارکت در انتخابات ریاستجمهوری تیر ۱۴۰۳: ۳۹٫۹ درصد در دور اول، ۴۹٫۸ درصد در دور دوم — ستاد انتخابات وزارت کشور، تیر ۱۴۰۳ (بررسیشده)
- واجدان شرایط رأی در ۱۴۰۳: حدود ۶۱ میلیون نفر — ستاد انتخابات وزارت کشور، تیر ۱۴۰۳ (بررسیشده)
- سن رأی: ۱۵ سال از ۱۳۵۸؛ ۱۸ سال از دی ۱۳۸۵ (۱۵۱ موافق، ۳۰ مخالف)، تأیید شورای نگهبان در همان هفته — مصوبهٔ مجلس، دی ۱۳۸۵؛ گزارشهای مطبوعاتی، دی ۱۳۸۵ (بررسیشده)
- دانش سیاسی نوجوانان: پانزدهسالهها در دانش و علاقهٔ سیاسی تفاوت معناداری با ۱۸ تا ۲۵سالهها ندارند — پژوهشهای اتریش پس از رأی از ۱۶ سالگی (۲۰۰۷)، ۲۰۱۲ (نقلشده)
- کرسیهای اقلیتهای دینی: ۵ از ۲۹۰ کرسی: زرتشتیان ۱، کلیمیان ۱، مسیحیان آشوری و کلدانی ۱، ارامنهٔ شمال و جنوب ۲ — اصل ۶۴ قانون اساسی، ۱۳۶۸ (بررسیشده)
- زنان مجلس دوازدهم: ۱۴ نفر (۴٫۸ درصد)؛ بعضی منابع ۱۰ نفر — فهرست نمایندگان مجلس دوازدهم، خرداد ۱۴۰۳ (بررسیشده)
- زنان و ریاستجمهوری: تاکنون هیچ زنی تأیید صلاحیت نشده؛ واژهٔ «رجال» در اصل ۱۱۵ چنین تفسیر شده — شورای نگهبان؛ سوابق انتخابات ریاستجمهوری، ۱۴۰۳ (بررسیشده)
- تأیید صلاحیت نامزدهای مجلس ۱۴۰۲: حدود ۴۹ هزار ثبتنام، حدود ۱۵ هزار تأیید — گزارشهای مطبوعاتی اسفند ۱۴۰۲؛ پایگاه دادهٔ ایران (دانشگاه سیراکیوز)، اسفند ۱۴۰۲ (نقلشده)
- نظارت استصوابی: تفسیر شورای نگهبان از اصل ۹۹ در ۱۳۷۰ — شورای نگهبان، ۱۳۷۰ (بررسیشده)
- حوزهٔ انتخابیهٔ تهران: ۳۰ نماینده؛ هر رأیدهنده تا ۳۰ نام یا کد — قانون انتخابات مجلس، ۱۴۰۲ (بررسیشده)
- سن نمایندگان مجلس: بیشتر بین ۴۰ تا ۶۰ سال — توزیع سنی داوطلبان انتخابات مجلس، ۱۴۰۲ (برآورد)
- میانهٔ سنی ایران: حدود ۳۴ سال — برآوردهای جمعیتی سازمان ملل، ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- جمعیت ایران: حدود ۹۲ میلیون نفر — برآوردهای سازمان ملل و مرکز آمار ایران، ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- شوراهای شهر و روستا: انتخابی از اسفند ۱۳۷۷؛ انتخابات هفتم هنوز بیتاریخ — قانون شوراها؛ سخنگوی شورای نگهبان، شهریور ۱۴۰۵، شهریور ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- احزاب دارای مجوز: صدها حزب؛ بیش از ۲۰۰ در فهرست کمیسیون مادهٔ ۱۰ — کمیسیون مادهٔ ۱۰ احزاب، وزارت کشور، ۱۴۰۵ (برآورد)
- لیست امید و زنان مجلس دهم: ۱۷ زن در مجلس دهم؛ وعدهٔ ۳۰ درصد زن در لیستهای اصلاحطلب — نتایج انتخابات مجلس ۱۳۹۴، ۱۳۹۵ (بررسیشده)
- سهمیهٔ برابر در مکزیک: نیمی از نامزدها زن از ۲۰۱۴؛ ۴۹ درصد کرسیهای دو مجلس در ۲۰۱۸ — متن نمایشگاه؛ اتحادیهٔ بینالمجالس، ۲۰۱۸ (نقلشده)
- حق رأی ساکنان غیرشهروند: حدود ۴۵ دموکراسی در سطح محلی، منطقهای یا ملی — پایگاه دادهٔ حق رأی مهاجران (GLOBALCIT)، ۲۰۲۲ (نقلشده)
- تابعیت فرزندان مادر ایرانی: قانون مصوب مهر ۱۳۹۸ — مجلس شورای اسلامی، مهر ۱۳۹۸ (بررسیشده)
- مجلس اول و شش طبقه: نظامنامهٔ انتخابات ۱۲۸۵: شاهزادگان و قاجارها، علما، اعیان، بازرگانان، مالکان، اصناف — نظامنامهٔ انتخابات ۱۲۸۵، ۱۲۸۵ (بررسیشده)
- تاریخهای خط زمان: دوازده رویداد از ۱۲۸۵ تا ۱۴۰۲ — منابع تاریخی رایج؛ ارقام مشارکت از وزارت کشور، ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- رویدادهای دههٔ ۱۴۰۰ در متن: خاموشیهای ۱۴۰۳، اعتراضهای پاییز ۱۴۰۱، جنگهای ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ — گزارشهای مطبوعاتی، ۱۴۰۵ (نقلشده)
- افغانستانیهای مقیم ایران: حدود ۴ میلیون نفر با وضعیتهای حقوقی گوناگون — کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل؛ ACAPS، ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- بازگشتها به افغانستان در ۱۴۰۴: حدود ۱٫۸ میلیون نفر از ایران؛ دوسوم به اجبار — کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل، آذر ۱۴۰۴ (بررسیشده)
- کارت آمایش: سند اقامت موقت اتباع افغانستانی ثبتشده؛ تمدید دورهای — ادارهٔ کل امور اتباع و مهاجرین خارجی، وزارت کشور، ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- گذرنامهٔ ایران در شاخص هنلی: ردهٔ ۹۵؛ حدود ۴۵ مقصد بیویزا یا با ویزای فرودگاهی — شاخص گذرنامهٔ هنلی، دی ۱۴۰۴ (ژانویهٔ ۲۰۲۶) (بررسیشده)
- گذرنامههای مقایسه: افغانستان ۱۰۶ و ۲۵ · ترکیه ۵۰ و ۱۱۶ · امارات ۸ و ۱۸۵ · ژاپن ۲ و ۱۹۳ (رده و مقصد، گردشده) — شاخص گذرنامهٔ هنلی، دی ۱۴۰۴ (نقلشده)
- ایرانیان خارج از کشور: حدود ۴ میلیون نفر؛ برآوردهای دیگر بالاتر — وزارت امور خارجه؛ رصدخانهٔ مهاجرت ایران، ۱۴۰۳ (نقلشده)
- آوارگان سیل و خشکسالی در جهان: ۲۵ تا ۳۰ میلیون نفر در سال، ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۷ — مرکز پایش آوارگی داخلی (IDMC)، ۲۰۱۸ (نقلشده)
- کاربران ویپیان: ۸۱ درصد کاربران اینترنت (نظرسنجی تلفنی، ۱٬۱۰۰ نفر) — مرکز پژوهشهای مجلس، آذر ۱۴۰۳ (بررسیشده)
- تشخیص چهره در خیابان: اعلام بهکارگیری دوربینهای تشخیص چهره از ۱۴۰۲ — اظهارات مقامهای انتظامی؛ گزارشهای مطبوعاتی، ۱۴۰۲ (نقلشده)
- کاتالوگ صنعت نفوذ: ۲۳۰ ابزار در وبسایت بیش از ۵۰۰ شرکت — تکتیکال تک، پروژهٔ صنعت نفوذ، ۲۰۲۳ (نقلشده)
- ردپای بومشناختی ایران: حدود ۳ هکتار جهانی برای هر نفر در برابر ظرفیت زیستی کمتر از یک هکتار؛ نزدیک دو زمین — شبکهٔ جهانی ردپا، ۲۰۲۳ (بررسیشده)
- سهم کشورهای صنعتی از منابع: نزدیک ۸۰ درصد مصرف منابع طبیعی — متن نمایشگاه؛ برنامهٔ محیط زیست سازمان ملل، ۲۰۲۲ (نقلشده)
- خطهای موبایل فعال: حدود ۱۵۰ میلیون خط برای ۹۲ میلیون نفر — سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، ۱۴۰۳ (نقلشده)
- دورریز غذا: ۳۵ میلیون تن در سال، به ارزش حدود ۱۵ میلیارد دلار — وزارت جهاد کشاورزی، ۱۴۰۲ (بررسیشده)
- مصرف بنزین: حدود ۱۳۵ میلیون لیتر در روز در برابر تولید حدود ۱۲۱ میلیون؛ سهمیهبندی سه بار در ۱۴۰۵ عوض شد — شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی؛ گزارشهای مرداد ۱۴۰۵، مرداد ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- مصرف آب تهران: ۲۰۰ تا ۴۰۰ لیتر برای هر نفر در روز؛ برنامه ۱۳۰ لیتر، ۷۰ درصد مشترکان از آن رد میشوند — شرکت آب و فاضلاب تهران؛ گزارشهای ۱۴۰۴، ۱۴۰۴ (بررسیشده)
- یارانهٔ انرژی: حدود ۱۲۰ میلیارد دلار در سال؛ ۴۵۰ دلار برای هر نفر؛ رتبهٔ اول جهان به نسبت تولید ناخالص داخلی (برآورد ۱۴۰۳: ۱۱۱ میلیارد دلار) — گزارشهای مرداد ۱۴۰۵ (میزان، ایلنا، صداوسیما)؛ اقتصاد۲۴، اسفند ۱۴۰۴، مرداد ۱۴۰۵ (نقلشده)
- پلاستیک یکبارمصرف در خانوارهای شهری: هفتهای ۱۰ کیسهٔ فریزر، ۳ کیسهٔ زباله و ۵ کیسهٔ شفاف برای هر خانوار مصرفکننده؛ ماهی ۶۶٫۳ میلیون لیوان؛ ۴۳ درصد خانوارها (۱۳۹۵: ۲۹٫۷ درصد) — مرکز آمار ایران، آمارگیری ویژگیهای محیط زیستی خانوارهای شهری ۱۴۰۴، مرداد ۱۴۰۵ (بررسیشده)
- عمر یک کیسهٔ پلاستیکی: ۹۵ درصد فقط یک بار، ۱۲ تا ۲۰ دقیقه؛ تجزیه ۴۰۰ تا ۵۰۰ سال — رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، ۱۴۰۵، ۱۴۰۵ (نقلشده)
- ردپای آب برنج و پسته: حدود ۲٬۵۰۰ لیتر برای یک کیلو برنج و حدود ۱۱ هزار لیتر برای یک کیلو پسته، میانگین جهانی — شبکهٔ ردپای آب، مکونن و هوکسترا ۲۰۱۱، ۲۰۱۱ (نقلشده)
- خانههای خالی یا نیمهکارهٔ تهران: حدود ۳۴ درصد (۲۵ درصد در ۱۳۹۵) — برآورد از سرشماری مسکن مرکز آمار ایران، ۱۳۹۵ (برآورد)
پیش از هر انتشار دوباره بررسی میشود: تاریخ انتخابات هفتم شوراها؛ سهمیه و پلههای قیمت بنزین؛ آمار ماهانهٔ بازگشتها به افغانستان؛ شاخص گذرنامهٔ هنلی (دی و تیر)؛ مشارکت هر انتخاباتی که در ۱۴۰۵ و ۱۴۰۶ برگزار شود؛ شمار روزهای ناسالم هوای تهران در سال (گزارش سالانهٔ شرکت کنترل کیفیت هوا)؛ هنوز روی دیوار نیست.
نامها و سپاس
- سازوکارِ تجربهها از نمایشگاهی دربارهٔ آیندههای دموکراسی در «فوتوریوم» برلین الهام گرفته شده؛ محتوا، عددها و مثالها همه برای ایران بازنویسی شدهاند.
- استودیو برول (داوید برول)، ایدهٔ «شبکهٔ صداها» (Data Correlations): میکروفون، برچسبگذاری و گراف زنده.
- تکتیکال تک، پروژهٔ صنعت نفوذ و «اپینیونیتور» (۲۰۲۳).
- الکساندر پیترهنزل، «Smile to Vote: Political Physiognomy Analytics» (۲۰۱۷ تا ۲۰۲۴).
- استودیو اورتا (لوسی و خورخه اورتا)، گذرنامهٔ جهانی قطب جنوب. مرجع خدمات جهانی، گذرنامهٔ جهانی.
- قلمها: «استعداد» (امین عابدی، مجوز آزاد OFL) و «وزیرمتن» (صابر راستیکردار، مجوز آزاد OFL).
این سایت چه چیزی نیست
به هیچ نهاد، جریان یا سازمانی وابسته نیست. بازیها بازسازی ایدههایند، نه کد اصلی. نقشهٔ صنعت نفوذ نمونههای نوعی ابزارها را نشان میدهد، نه فهرست دقیق ۲۳۰ ابزار. اتاقک «لبخند بزن، رأی بده» هیچ چهرهای را تحلیل نمیکند و هیچچیز را نمیفرستد؛ نتیجهاش تصادفی است. همین نکته است.